Aby zwiększyć skuteczność stosowanych filtrów UV często stosuje się substancje pomocnicze, które rozpraszają lub absorbują promieniowanie słoneczne. Zazwyczaj, w tym celu używa się tlenku tytanu lub tlenku cynku. Niestety cząsteczki te ze względu na swoją wielkość mogą wnikać w skórę, co jest niekorzystne ze względów dermatologicznych.
Alternatywę dla tradycyjnych nośników stanowią nanostrukturalne nośniki lipidowe (Nanostructured Lipid Carriers - NLC), które mogą jednocześnie zwiększać działanie ochronne filtrów UV oraz zapobiegać ich penetracji do skóry.
Do badań nad NLC zastosowano mieszaninę trzech filtrów UV: metoksycynamonian etyloheksylu, oksybenzon, awobenzon w proporcji 15 : 10 : 4, czyli zapewniającej dobrą rozpuszczalność w fazie olejowej. Emulsje przygotowano rozpuszczając odpowiednie lipidy (Compritol 888 ATO i Miglyol 812 w 85o C, wosk Carnauba w 100o C) i początkowo homogenizowano lipidy te z fazą wodną wraz z surfaktantem w 95o C. Następnie zastosowano technikę gorącej wysokociśnieniowej homogenizacji do otrzymania NLC.
Obserwacje w mikroskopie optycznym wykazały, że w przypadku zastosowania lipidów wosku Carnauba i Compritolu 888 ATO, kryształy filtrów UV pojawiają się dopiero, gdy stosunek wagowy mieszaniny filtrów i lipidów przekroczy 7:3. Świadczy to o dużej pojemności otrzymanych NLC.
Natomiast pomiar absorpcji promieniowania UV wykazał, że użycie NLC zbudowanych z wosku Carnauba oraz Compritolu 888 ATO znacznie zwiększa efekt ochrony przed UV. W zależności od właściwości macierzy lipidowej, zaobserwowano wzrost pochłaniania w określonym zakresie fali. W porównaniu z emulsją wzorcową, cząsteczki NLC na bazie wosku Carnauba zwiększały absorbcję promieniowania w zakresie od 280nm do 440nm, a cząsteczki NLC na bazie Compritolu 888 ATO w zakresie 320nm do 440nm.
Naukowcy wykazali zatem, że zastosowanie cząsteczek NLC pozwala na rozpuszczenie kilkukrotnie większej ilości filtrów UV w recepturze, w porównaniu z nanoemulsją. Jednocześnie, cząsteczki NLC zapewniają dodatkową ochronę przed promieniowaniem poprzez jego odbijanie i rozpraszanie. W praktyce, właściwości te pozwalają na otrzymanie receptur filtrów UV o wysokim współczynniku ochrony SPF.
Oprac.: Jacek Wabik
Źródło: Q. Xia, A. Saupe, R. H. Müller, E. B. Souto. Nanostructured lipid carriers as novel carrier for sunscreen formulations. Int. J. Cosmet. Sci., 2007, 29, 473–482.
