Palmitynian retinylu jest prekursorem retinolu, czyli jednej z głównych postaci witaminy A. Witamina ta pełni ważną rolę m. in. w funkcjonowaniu oka, budowie kości oraz prawidłowym stanie naskórka, włosów i paznokci. Jednakże badania in vitro, wykazały potencjalnie fotogenotoksyczne działanie palmitynianu retinylu w połączeniu z promieniowaniem UVA.
Badania te przeprowadzono metodą comet assay, odzwierciedlającą stopień fragmentacji DNA. Z uwagi na to, że ich wyniki mogą stanowić podstawę do wykluczenia witaminy A ze składu kosmetyków i maści leczniczych, konieczna była weryfikacja badań.
Naukowcy postanowili więc określić fotogenotoksyczność palmitynianu retinylu w standardowych warunkach, zalecanych do testowania leków i chemikaliów. Wybrano test niestabilności chromosomowej in vitro, wykorzystujący hodowlę komórek uzyskanych z jajnika chomika chińskiego (Chinese Hamster Ovary Cells).
Zbadano potencjalnie genotoksyczne działanie samego palmitynianu retinylu (w ciemności), genotoksyczność palmitynianu retinylu po uprzednim naświetleniu komórek promieniowaniem UVA oraz efekt genotoksyczny palmitynianu retinylu przy jednoczesnym naświetlanu komórek promieniowaniem UVA.
W zaprezentowanych warunkach eksperymentalnych nie stwierdzono cyto- ani fotogenotoksyczności. Wyniki porównano także z działaniem kancerogennym substancji kontrolnych, które zgodnie z oczekiwaniem dały efekt pozytywny, potwierdzając prawidłowe przeprowadzenie eksperymentu.
Wyjaśnienia wymaga jednak kwestia, uzyskania odmiennych wyników przez poprzednią grupę naukowców. Autorzy bieżącego badania w przekonujący sposób argumentują, że rozbieżność ta była prawdopodobnie spowodowana zastosowaniem większej dawki promieniowania UVA, niż jest to zalecane w tego typu badaniach. Możliwe jest również, że to wysoka cytotoksyczność przyczyniła się do uzyskanych wyników. Ponadto, zastosowane metody nie były wcześniej dokładnie sprawdzone w podobnych badaniach.
Wydaje się więc, że ostatnie badania nad fotogenotoksycznością wyjaśniają wszelkie nieporozumienia dotyczące palmitynianu retinylu i potwierdzają bezpieczeństwo jego stosowania.
Oprac.: Jacek Wabik
Źródło: Eric K. Dufour, James Whitwell, Gerhard J. Nohynek, David Kirkland, Hervé Toutain. Mutation Research 672 (2009) 21–26.
Zobacz także:
Kontrola poziomu kwasu retinowego w skórze przez acetylotransferazę
Synteza i aktywność biologiczna nowych hybrydowych pochodnych retinoidów
