Beta-glukany to rodzina polisacharydów składających się z podjednostek D-glukozy połączonych wiązaniem beta-glikozydowym. Beta-glukany obecne w kosmetykach są zazwyczaj otrzymywane z drożdży lub innych grzybów, zbóż oraz wodorostów. Właściwości biologiczne i fizykochemiczne tych cząsteczek zależą od ich struktury-długości łańcuchów oraz ich ułożenia w przestrzeni.

Beta-glukany są znane ze swoich właściwości odmładzających. Chityna jest z kolei polisacharydem N-acetylo-D-glukozaminy, obecnym głównie w skorupiakach, owadach i grzybni niektórych grzybów. Stosowane w kosmetologii pochodne chityny to głównie karboksymetylochityna i chitosan, które są kopolimerami D-glukozaminy i N-acetylo-D-glukozaminy. Znajdują one zastosowanie w produktach do pielęgnacji skóry i włosów oraz dezodorantach. Są wykorzystywane ze względu na takie cechy jak: wysoka wartość wskaźnika wtórnego pęcznienia, zdolność do tworzenia błon polimerowych bezpośrednio z zawiesiny, wysoka bioadhezyjność oraz działanie antybakteryjne.

Dotychczas chityna i chitosan otrzymywane były głównie ze skorupiaków i dlatego nie mogły być stosowane w kosmetykach nie zawierających pochodnych zwierzęcych. Glukan chitynowy jest nowym kopolimerem o nie zwierzęcym pochodzeniu. Łączy ze sobą 2 typy polisacharydów - chitynę oraz beta-glukan, kowalencyjnie powiązane w trójwymiarową sieć. Nie rozpuszcza się w wodzie, ma właściwości higroskopijne i pęcznieje znacząco w zawiesinach wodnych i olejowych. Co więcej, może być uzyskany z grzybni Aspergillus niger jako produkt uboczny przy produkcji kwasu cytrynowego, który ma zastosowanie w farmaceutykach i żywieniu.

Jest stabilny i nie zawiera dodatków lub konserwantów. Dodatek tego związku do różnych kosmetyków powoduje zagęszczenie ich składu. Może być zastosowany w produktach organicznych, ponieważ spełnione są wymagania stawiane przez stowarzyszenia i orgaznizacje takie jak BDIH, SOIL, Ecocert, Cosmebio, Nature and Progres.

Opisane badania dotyczą efektów stosowania nowych kremów, zawierających glukan chitynowy - ich bezpieczeństwo dla skóry i korzyści ze stosowania.

Zastosowanie kremów z dodatkiem glukanu chityny (0,5-2%) u kobiet z cerą wrażliwą 2 razy dziennie przez 6 tygodni wykazało, iż składnik ten nie powoduje ani zaczerwienienia ani innych oznak podrażnienia. Co więcej, test sprawdzający nawilżenie skóry - RWA30 pokazał, iż 1-2% stężenia glukanu chityny, stosowane przez okres 2-6 tygodni, istotnie zwiększa zdolność do zatrzymania wody przez skórę w porównaniu do placebo.

Drugie, 16 tygodniowe badanie zostało przeprowadzone na grupie zdrowych mężczyzn w wieku około 58 lat. Miało ono na celu sprawdzenie odmładzających właściwości badanego związku. Kontrolą, podobnie jak poprzednio, był krem nie zawierający glukanu chityny.

W celu oceny efektywności terapii, co miesiąc sprawdzano 5 parametrów skóry:
•    Jędrność
•    Nawilżenie
•    Topografia skóry
•    Nierówności
•    Szorstkość

Widoczną poprawę wszystkich parametrów zaobserwowano już po 4 tygodniach.

Znaczne zmiany można było zaobserwować na powierzchni skóry - po 16 tygodniach nierówności były aż o 82 % mniejsze, podczas gdy w kontroli z placebo tylko o 51%.

Glukan chitynowy ogranicza transepidermalną utratę wody. Dodatkowo jest dobrym środkiem wiążącym wodę, gdyż jest w stanie zatrzymać ją dziesięć razy więcej niż sam waży. Innymi słowy, pomaga on utrzymać odpowiednie nawilżenie i funkcje bariery skórnej.

Dlatego może on znaleźć zastosowanie zarówno w produktach nawilżających jak i przeciw-starzeniowych.

Oprac.: Agnieszka Graczyk

Źródło: S. Gautier, E. Xhauflaire-Uhoda, P. Gonry and G. E. Pie´rard. Chitin–glucan, a natural cell scaffold for skin moisturization and rejuvenation. International Journal of Cosmetic Science, 2008, 30, 459–469.