Kromoglikan sodowy (SCG, sodium cromoglicate) jest lekiem od dawna stosowanym w chorobach o podłożu alergicznym. SCG w postaci maści bywa używany w terapii atopowego zapalenia skóry. Początkowo za główny mechanizm działania leku uważano stabilizację błon komórek tucznych (mastocytów).
Ostatnio jednak coraz częściej sugerowana jest aktywność przeciwzapalna oraz zdolność do modulacji czynności czuciowych zakończeń nerwowych.
Naukowcy z Berlina i Toledo postanowili zbadać w jakim mechanizmie SCG hamuje reakcję zapalną w skórze indukowaną alergenami oraz histaminą. W tym celu oceniany był wpływ leku na świąd, rumień i wielkość bąbla skórnego.
Krem zawierający 0,2%, 1% , 4% oraz placebo był aplikowany w cztery miejsca na przedramionach (każdy uczestnik badania otrzymał zatem trzy różne stężenia i placebo) . Miejsca nałożenia preparatu przykryto następnie opatrunkiem okluzyjnym. Po godzinie przeprowadzone zostały skórne testy punktowe (ang. prick test): u 20 osób cierpiących na alergię użyto alergenów, na które osoby te były uczulone; u 20 zdrowych ochotników wykonano test z kodeiną (9 mg/ml); u kolejnych 20 zdrowych osób-test z histaminą (10mg/ml). Wielkość bąbla w miejscu podania alergenu, wzrost temperatury skóry, intensywność rumienia i świądu były mierzone w 0., 5., 10. i 15. minucie.
Okazało się, że SCG w sposób istotny statystycznie (P < 0•05 do P < 0•001) zmniejszył intensywność świądu wywołanego każdym z bodźców, przy czym najskuteczniejszy był preparat o stężeniu 4%. Zaobserwowano również wyraźne zmniejszenie rumienia pod wpływem SCG(P < 0•05 do P < 0•01). Z kolei wpływ SCG na wielkość bąbla skórnego i ucieplenie skóry był niezauważalny.
SCG jest zatem skuteczny w likwidacji świądu, ale nie ma wpływu na tworzenie bąbla skórnego. Przemawia to za tezą, że lek ten hamuje raczej pobudzenie czuciowych włokien nerwowych niż zapobiega degranulacji komórek tucznych. Naukowcy sugerują, że SCG może przynieść ulgę pacjentom ze skórną mastocytozą i innymi chorobami skórnymi przebiegającymi ze świądem.
Oprac.: M.Kwapisiewicz
Na podst.: Maurer M et al.: Topical sodium cromoglicate relieves allergen- and histamine-induced dermal pruritus. British Journal of Dermatology. doi 10.1111/j.1365-2133.2009.09516.x
