W badaniach powierzchni i wnętrza włosa wykorzystuje się wiele różnych, innowacyjnych technik. Niestety, techniki te, pomimo swoich niewątpliwych zalet posiadają także poważne ograniczenia. Przykładowo, transmisyjna mikroskopia skaningowa (TEM) wiąże się ze skomplikowaną procedurą przygotowania włosa do badania , a uzyskany obraz jest ograniczony jedynie do jego przekroju poprzecznego.

Natomiast w przypadku łatwiejszej do zastosowania, skaningowej mikroskopii elektronowej (SEM), możliwe jest uzyskanie jedynie obrazu powierzchni włosa.

W związku z tym konieczne było opracowanie techniki, która umożliwiłaby przestrzenną analizę próbki, bez skomplikowanej procedury jej przygotowania. Mikroskopia oparta na miękkich promieniach Roentgena znalazła zastosowanie w naukach przyrodniczych, gdzie pozwoliła uzyskać zadowalającą rozdzielczość. Jednak, naukowcy postanowili rozwinąć technikę, która pozwoliłaby na penetrację grubszych tkanek.

Owocem ich badań jest innowacyjna technika, oparta na twardych promieniach Roentgena, która może znaleźć zastosowanie w badaniach struktury włosa.

Zaawansowana aparatura pozwala uzyskać dokładny obraz wnętrza włosa bez jednoczesnego naruszenia jego struktury. Przykład wykorzystania powyższej techniki do zobrazowania końcówek włosów trzech różnych kobiet przedstawiono na Ryc. 1.

Ryc. 1 Obrazy końcówki włosa, uzyskany za pomocą mikroskopii wykorzystującej twarde promieniowanie rentgenowskie.

Jak widać na Ryc. 1, pierwszy włos ma zdrową, okrągłą końcówkę. Natomiast końcówka drugiego włosa jest postrzępiona. Zniszczenie to spowodowane jest prawdopodobnie farbowaniem. W przypadku trzeciej końcówki zauważono uszkodzenia spowodowane kosmetykami.

Podsumowując, w przeciwieństwie do mikroskopii elektronowej, która pozwala jedynie zobrazować powierzchnię, dzięki mikroskopii wykorzystującej twarde promieniowanie rentgenowskie uzyskuje się obraz wnętrza włosa bez konieczności zastosowania specjalnych, niszczących procedur przygotowania próbki.

Do głównych ograniczeń nowej metody należy wysoki koszt analizy i mniejsza rozdzielczość niż w przypadku mikroskopii elektronowej.

Oprac.: Jacek Wabik

Źródło: Soo-Young Jeon, Ja Woong Goo, Seung Phil Hong, Tak Heon Oh, Hwa Shik Youn, and Won-Soo Lee.  A New Method for Investigation of the Hair Shaft: Hard X-Ray Microscopy with a 90-nm Spatial Resolution. Yonsei Med J Vol. 49, No. 2, 2008 p. 337 - 340